Dzisiaj jest:
poniedziałek, 23 października 2017

Szukaj:
Wybierz język:

Parafia w Cyprzanowie

Parafia p.w. Trójcy Świętej w Cyprzanowie

Parafia Cyprzanów należy do parafii małych. Obecnie zamieszkuje ją 818 ludzi. Proboszczem jest ks. Ewald Cwienk, urodzony 8 marca 1951 r. w Pniowie, wyświęcony 18 maja 1975 r. w Opolu i ustanowiony 25 sierpnia 1984 r. W skład parafii wchodzą następujące miejscowości: Cyprzanów, Lekartów, Żerdziny.

Msze święte w niedziele: :
w niedziele: godz. 7.00, 9.00 (suma)
Msze w kościele św. Krzyża:
Cyprzanów - godz. 7.00, 9.00
Żerdziny - godz. 10.30

Jeżeli chodzi o statystykę parafialną, to w roku 2000 liczba chrztów wynosiła - 6, pogrzebów - 6, a ślubów - 5. Liczba ludności od czasów ostatniej wojny sukcesywnie spada. W roku 1945 wynosiła 2150, w 1955 r. - 1510, w 1972 r. - 1200. Było to spowodowane falą wyjazdów do Niemiec oraz odłączeniem od parafii Kornic i Ocic. Księgi metrykalne w kancelarii parafialnej, księgi chrztów, ślubów i zgonów są prowadzone od 1776 r., zaś księga bierzmowanych od 1954 r.

Historia parafii

Na początku wspólnotę parafialną tworzyły następujące miejscowości: Janowice, Cyprzanów, Lekartów, Żerdziny, Ocice i Kornica. Historia parafii była, nierozerwalnie związana z historią miejscowości, będącej własnością kościelną, i została jużnon po części opisana w poprzednim rozdziale. Pierwsze zapiski kronikarskie o istnieniu kościoła i parafii na terenie dzisiejszego Cyprzanowa pochodzą z 1368 r. Prawo patronackie nad kościołem w Janowicach było w posiadaniu kapituły kolegiackiej z Raciborza - proboszczowi raciborskiemu przysługiwało prawo wybierania proboszczów. O faktach tych dowiadujemy się z wykazu świętopietrza z 1416 r.

Kościół w Janowicach był pod wezwaniem św. Marcina z Tours, biskupa. Budulcem użytym do wzniesienia świątyni było drewno. Z przeprowadzonej w 1679 r. wizytacji wynika, że kościół ten był konsekrowany, posiadał dużych rozmiarów krucyfiks w prezbiterium, chór, ambonę i proste ławki. Tabernakulum było zdobione płaskorzeźbami i pomalowane, chrzcielnica była wykonana z drewna. U szczytu wieży, zbudowanej w 1607 roku, znajdowały się trzy dzwony.

Plac wokół kościoła był ogrodzony płotem. W tekście kronikarskim wyliczono szczegółowy inwentarz kościelny, a był on następujący: dwa srebrne, pozłacane kielichy, patena, cztery świeczniki, kadzielnica, osiem alb i sześć ferytronów (chorągwi).

W 1688 r. stary, zniszczony kościół przebudowano, rozbudowując go we wszystkich kierunkach, powiększając chór po stronach bocznych oraz obijając szczyt wieży blachą. Przed kościołem ustawiono dwa krzyże. W tym okresie, w czasie niedzielnych mszy św. kazanie głoszono w języku polskim, a katecheza prowadzona była przez cały rok. W soboty odmawiano litanię loretańską, trzykrotnie w ciągu dnia dzwoniono na Anioł Pański. Kiermasz był obchodzony w niedzielę po św. Marcinie. Przy remoncie kościoła wyremontowano także plebanię i szkołę. Z roku 1713 pochodzi informacja o czterech bocznych ołtarzach, w tym dwóch maryjnych. W nocy z 5 na 6 lutego 1821 r. na skutek włamania, zrabowano z kościoła naczynia liturgiczne. W 1818 r. proboszczem w Janowicach został Franciszek Weiss, postać o tyle ciekawa, że w 1802 r. wstąpił do zakonu cystersów w Rudach. Po sekularyzacji musiał opuścić klasztor. Był ostatnim zakonnikiem cysterskim pracującym w okolicy Raciborza. W Janowicach zrobił wiele dobrego, troszcząc się o sprawy gospodarcze. 13 października 1837 r. poświęcono nowo wybudowaną plebanię, a proboszcz zadbał o piękny ogród wokół niej, był bowiem znaczącym hortologiem.

nonW 1844 r. założono w Janowicach bractwo wstrzemięźliwości, natomiast w 1860 r. parafia zakupiła ziemię pod nowy cmentarz. Ks. Weiss zmarł w 1856 r. pozostawiając po sobie cenny zbiór książek, który stał się własnością biblioteki parafialnej oraz 80 talarów na cele miejscowego szpitala.Po tragicznym, wyżej wspomnianym pożarze w 1861 r., który zniszczył kościół i szkołę, msze św. odprawiano w przystosowanej do tego, wyremontowanej dzięki pomocy władz prowincji, części budynku szkolnego. Zaraz też zaczęto gromadzić fundusze na budowę nowej świątyni. 11 lipca 1865 r. położono kamień węgielny pod nowy kościół. Wcześniej, 15 czerwca, po procesji Bożego Ciała, w tymczasowej kaplicy w budynku szkolnym wybuchł pożar, niszcząc ołtarz, monstrancję z Przenajświętszym Sakramentem, cyborium i paramenty liturgiczne. Nabożeństwa początkowo sprawowano w małej kaplicy grobowej, ufundowanej przez ks. Weissa, a póŹniej w budynku stanowiącym część browaru Meixnera, który został poświęcony 29 sierpnia 1865 r.

Od 1866 r. proboszczem w Janowicach był ks. Izydor Jakub Zawadzki urodzony w 1855 r. w Lublińcu. Studiował w Rzymie, a od 1860 r. był wikarym w Raciborzu. Bardzo energicznie pokierował on budową nowego kościoła, przerwaną na czas wojny z Austrią. W ciągu dwóch lat prace posunęły się tak dalece, że już 21 listopada 1868 r. dziekan Mikołaj Morawe dokonał poświęcenia kościoła. Uprzednio, 26 lipca 1868 r., uroczyście poświęcono krzyż umieszczony na wieży.

Wykorzystując posiadane materiały w następnym roku przebudowano zabudowania gospodarcze plebani. Wybudowany w stylu neogotyckim kościół został upiększony trzema, umieszczonymi w prezbiterium, witrażami wykonanymi w pracowni A. Seilera z Wrocławia. Małżeństwo Ottiik ofiarowało wykonane z piaskowca figury Matki Bożej i św. Jana Nepomucena, stojące po dziś dzień przed kościołem i wykonane przez mistrza Rosenberga z M??enster w Westwalii. Stolarz Józef Winkler z Wrocławia dostarczył ołtarz i wewnętrzne wyposażenie kościoła.

W 1872 r. kościół otrzymał 17-głosowe organy firmy Kaas z Głubczyc. W listopadzie 1872 r. proboszcz poświęcił 5 dzwonów, odlanych przez Libolda z Pawłowiczek. W 1873 r. zdecydowano się na założenie bractwa różańcowego w sposób kanoniczny, po otrzymaniu odpowiedniego dokumentu od generała dominikanów. W1883 r. państwo Ploch ofiarowali pozłacaną monstrancję zamówioną u F. Winklera z Kolonii.

Bardzo uroczyście przebiegła konsekracja kościoła, dokonana 25 kwietnia 1888 r., w święto św. Marka, przez biskupa wrocławskiego Jerzego Koppa. kościół otrzymał wezwanie Trójcy Przenajświętszej, a w ołtarzu głównym umieszczone zostały relikwie świętych Wiktora i Fortunata. Nowy kościół jest w stanie pomieścić ok. 1000 osób, zaś jego budowa kosztowała 22.000 talarów, z czego 2/3 pokrył patron - książę raciborski. Kościół ten przetrwał dwie wojny światowe i stoi do dnia dzisiejszego służąc ciągle wspólnocie parafialnej. Przed obchodami 100-lecia, w 1988 r., kościół został gruntownie odnowiony staraniem obecnego proboszcza ks. Ewalda Ćwienka. Wstawiono nowe witraże, wybudowanonon kaplicę pogrzebową, postawiono nowy mur wokół placu kościelnego, rozebrano zabudowania gospodarcze. Nie sposób wspomnieć przy tej okazji o profesjonalnie odrestaurowanych, niemal heroicznym wysiłkiem, figur NMP oraz św. Jana Nepomucena. 
Na terenie parafii Cyprzanów, w Żerdzinach znajduje się kaplica publiczna pw. Św. Antoniego. Powstała ona po przystosowaniu starej karczmy w 1973 r. dzięki staraniom ks. Edwarda Figury. Po gruntownym remoncie, zainicjowanym przez obecnego proboszcza ks. Ewalda Cwienka, została ona poświęcona 27 listopada 1994 r. przez bp. J. Kopca. Obecnie w każdą niedzielę i czwartek jest w niej odprawiana msza św. oraz nabożeństwa. Jest to bardzo wygodne dla mieszkańców Żerdzin, którzy mają do kościoła parafialnego w Cyprzanowie ok. 5 km.

Jeżeli chodzi o kapliczki i krzyże, to na terenie parafii znajduje się 8 kaplic i 14 krzyży przydrożnych. W samym Cyprzanowie, stoi pochodząca z połowy XIX w., murowana i otynkowana kapliczka. W jej wnętrzu były umieszczone dwie cenne rzeźby: późnogotycka św. Otomara bp. z XVI w. i barokowa innego św. bp. z XVIII w. Zostały one jednak skradzione przed ośmiu laty. Oprócz tego w środku wsi, stoi pochodząca z początku wieku i zbudowana z czerwonej cegły kapliczka. W Lekartowie, przy głównej szosie znajduje się obszerna kapliczka z 1820 r., we wnętrzu której znajduje się obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem oraz figura św. Jana Nepomucena. Kapliczka stojąca w Żerdzinach, zbudowana w 1868 r. została poświęcona św. Janowi Nepomucenowi. Dawniej służyła mieszkańcom wioski do odprawiania nabożeństw. Została też wyposażona w sygnaturkę, którą dzwoniono na Anioł Pański. 
Do ciekawszych krzyży przydrożnych postawionych na terenie parafii należy na pewno kamienny krzyż stojący w Lekartowie, nazywany w okolicy "Cyrylikiem", być może pochodzący ze średniowiecza. Krzyż ten prawdopodobnie jest krzyżem pokutnym, wykutym w miejscu pojedynku przez zwycięzcę. Można jeszcze wymienić stojący w Cyprzanowie krzyż z 1903 r. z napisem w języku niemieckim "Mein Jesus Barmherasigkeit" oraz krzyż stojący w Żerdzinach, ufundowany przez R. Gieronia w 1907 r.

Prawo mianowania proboszczów parafii Janowice w XV w. miał proboszcz raciborski, który był patronem kościoła. Dowiadujemy się o tym ze wzmianki z 1416 r., kiedy to raciborski kościół farny stał się kościołem kolegiackim.

non

W matrykule kolegiaty z 1463 r. znajdujemy imię pierwszego znanego proboszcza Janowic, którym był Valentin. Po nim w parafii pracowali następujący księża:

  • ok. 1463: Walenty
  • XVI w.: Andrzej Flakius
  • 1605 - 1611r. Szymon Canabius
  • 1659 - 1665 Szymon Fr. Fabricius
  • XVII w.: Szymon Czech - wikary
  • 1659 - 1678: Tomasz Billikus - wikary
  • 1665 - 1695: Jan Franciszek Zbiretius
  • 1696 - 1719: Andrzej Jan Boehm - kanonik
  • 1719 - 1754: Andrzej Franciszek Pindos
  • 1754 - 1758: Józef Rosali
  • 1758 - 1764: Bernard Rompeli
  • 1764 - 1796: Jan Szczyrba - dziekan
  • 1796 - 1818: Józef Schneider
  • 1818 - 1856: Tadeusz Weiss
  • 1856 - 1866: Franciszek Mohr
  • 1866 - 1902: Izydor Jakub Zawadzki
  • 1902 - 1914: Karol Namyslo
  • 1914 - 1949: Karol Urban
  • 1949 - 1950: Erhard Morawiec
  • 1950 - 1954: i 1957 Gerard Weidlich
  • 1954 - 1957: Jan Sorek
  • 1958 - 1973: Stefan D??erschlag
  • 1973 - 1979: Edward Figura
  • 1979 - 1984: Joachim Rzotki
  • 1984 - ....: Ewald Cwienk
Portal www.pietrowicewielkie.pl wykorzystuje pliki cookies, czyli tzw "ciasteczka". W przypadku braku akceptacji korzystania z plików cookies prosimy o opuszczenie strony.
Zamknij